Η κύρια αιτία για πρόωρο θάνατο και αναπηρία στις ηλικίες 15-49 δεν είναι κάτι που παθαίνεις. Είναι κάτι που κάνεις.

Δεν είναι ο καρκίνος. Δεν είναι η καρδιά. Δεν είναι ατύχημα, ούτε κληρονομικό πρόβλημα. Η κυριότερη αιτία για να χάσει ένας άνθρωπος τη ζωή του νωρίτερα απ’ όσο θα έπρεπε, στη δύναμη της ηλικίας του, είναι κάτι που επιλέγει να κάνει. Και αυτό είναι το αλκοόλ.

Σύμφωνα με τις πιο μεγάλες παγκόσμιες έρευνες δημόσιας υγείας, όπως η Global Burden of Disease Study, το αλκοόλ ευθύνεται για το μεγαλύτερο ποσοστό πρόωρων θανάτων και αναπηριών παγκοσμίως, στις ηλικίες 15 έως 49 ετών. Ξεπερνά ακόμα και το άθροισμα από μαλάρια, φυματίωση και βία.

Δεν πρόκειται για αλκοολισμούς στους δρόμους. Πρόκειται για τη νόρμα. Για εκείνο το ποτήρι κρασί που γίνεται μπουκάλι. Για την έξοδο που καταλήγει σε τροχαίο. Για τον κοινωνικό «χαβαλέ» που καταλήγει σε κίρρωση. Για τον άνθρωπο που δεν είχε κανένα ιατρικό πρόβλημα — μέχρι που άρχισε να έχει. Κι όμως, συνέχιζε να πίνει.

Η ζημιά ξεκινά αθόρυβα. Το αλκοόλ προσβάλλει τον εγκέφαλο, το συκώτι, το πάγκρεας, το νευρικό σύστημα. Αλλά τα στατιστικά δεν είναι ιατρικά. Είναι ανθρώπινα:
Αυτοκτονίες. Βιασμοί. Βίαιοι καβγάδες. Τροχαία. Καρκίνοι. Καρδιακά επεισόδια.
Το αλκοόλ δεν σκοτώνει με μια σφαίρα. Σκοτώνει σιγά, υπόγεια και κοινωνικά αποδεκτά.

Στις χώρες με υψηλό βιοτικό επίπεδο, η κατανάλωση είναι ακόμη μεγαλύτερη. Στην Ευρώπη, ειδικά στη βόρεια και ανατολική, οι νέοι πεθαίνουν πιο συχνά από αλκοόλ απ’ ό,τι από κάθε άλλη αιτία. Κι όμως, κανείς δεν μιλά γι’ αυτό όπως μιλάμε για τα ναρκωτικά ή το κάπνισμα. Γιατί το αλκοόλ είναι μέρος της διασκέδασης. Είναι νόμιμο. Είναι γιορτή.

Όμως τα νούμερα δεν έχουν ψυχή. Το αλκοόλ προκαλεί το 10% των συνολικών θανάτων στους ενήλικες κάτω των 50. Το 25% στις γυναίκες σε ορισμένες περιοχές. Και σε εφήβους, είναι η νούμερο 1 αιτία ακούσιου θανάτου.

Δεν υπάρχει ασφαλής ποσότητα. Ο μύθος του «ένα ποτηράκι την ημέρα» έχει καταρριφθεί επιστημονικά. Ακόμα και μικρές ποσότητες αλκοόλ αυξάνουν τον κίνδυνο για καρκίνο του στόματος, του ήπατος, του εντέρου και του μαστού. Το αλκοόλ, για τον οργανισμό, είναι τοξίνη.

Το πιο σοκαριστικό; Το γνωρίζουμε. Κι όμως, δεν αλλάζουμε. Γιατί το αλκοόλ έχει συνδεθεί με την ξεκούραση, τη γιορτή, τον έρωτα, την ένωση. Αλλά πίσω από αυτή την κουλτούρα, κρύβεται η νούμερο ένα αιτία θανάτου για τους νέους του κόσμου.