Το μυστήριο του Πετροζαβόντσκ που έφερε πανικό στην ΕΣΣΔ

Στις 20 Σεπτεμβρίου 1977, κάτι παράξενο φάνηκε στον ουρανό πάνω από τη Ρωσική πόλη Πετροζαβόντσκ. Δεν ήταν μόνο εκεί. Από την Κοπεγχάγη και το Ελσίνκι μέχρι το Βλαδιβοστόκ, εκατοντάδες άνθρωποι είδαν ένα παράξενο, φωτεινό αντικείμενο να σαρώνει τον ουρανό και να αφήνει πίσω του ουρές φωτός, σαν να έσταζε φως. Ήταν ένα φαινόμενο που θα έμπαινε στην ιστορία ως το «Θαύμα του Πετροζαβόντσκ».

Στις 4:00 τα ξημερώματα, ένα αντικείμενο περιγραφόταν ως "τεράστιο αστέρι" που άναψε ξαφνικά στον σκοτεινό ουρανό και άρχισε να εξαπολύει φωτεινές ακτίνες προς τη γη. Είχε σχήμα μέδουσας, και άφηνε μια φωτεινή, σχεδόν διάφανη κουρτίνα πάνω από την πόλη. Το φως του θύμιζε πανσέληνο, αλλά ήταν εντονότερο. Οι ακτίνες έμοιαζαν με καταρράκτη φωτός. Η θέα προκαλούσε δέος, αλλά και τρόμο.

Αυτόπτες μάρτυρες περιέγραψαν ένα σιωπηλό, κολοσσιαίο αντικείμενο που άλλαζε χρώματα και κινούταν με ασυνήθιστη σταθερότητα. Άλλοι είδαν μικρότερες μπάλες φωτός να αποσπώνται από το κυρίως σώμα και να χάνονται πίσω από δάση. Υπήρξαν αναφορές από θαλασσινούς, από πιλότους, από στρατιώτες και από νυχτοφύλακες. Κανείς τους δεν μπόρεσε να το εξηγήσει.

Η ΕΣΣΔ αντέδρασε με πανικό. Η κυβέρνηση της Φινλανδίας έστειλε επιστολή στον πρόεδρο της Ακαδημίας Επιστημών της Σοβιετικής Ένωσης, ρωτώντας αν πρόκειται για δοκιμή πυραύλων ή νέο όπλο. Το Κρεμλίνο δεν είχε απάντηση. Είπαν πως ίσως έφταιγε ο δορυφόρος Kosmos-955 που εκτοξεύτηκε την ίδια ώρα. Αλλά πολλοί παρατηρητές είχαν δει το φαινόμενο πριν την εκτόξευση.

Η επίσημη αναφορά της Ακαδημίας Επιστημών το 1977 δήλωνε ξεκάθαρα: «με τα διαθέσιμα δεδομένα, δεν μπορούμε να εξηγήσουμε ικανοποιητικά το φαινόμενο». Ήταν ένα από τα ελάχιστα περιστατικά όπου η σοβιετική επιστημονική κοινότητα παραδέχτηκε ανοιχτά άγνοια. Το μυστήριο ξεπερνούσε τα σύνορα της φυσικής.

Ακολούθησε έρευνα. Ιδρύθηκε το πρόγραμμα Setka AN, ένα μυστικό project για τη μελέτη ανεξήγητων ατμοσφαιρικών φαινομένων. Οι αναφορές έφτασαν τις 85, πολλές συνοδεύονταν από σχέδια μαρτύρων. Σε κάποιες από αυτές, το αντικείμενο εμφανίζεται με μορφή φακού, έχοντας 16 «ακροφύσια» που έριχναν παλλόμενες ακτίνες. Οι φωτογραφίες χάθηκαν. Τα αρχεία έκλεισαν.

Ο κόσμος δεν έμαθε ποτέ τι συνέβη πραγματικά εκείνο το βράδυ. Η ΕΣΣΔ δεν μίλησε ξανά. Αλλά όσοι το είδαν, δεν το ξέχασαν ποτέ. Ένα πράγμα είναι βέβαιο: εκείνη τη νύχτα του 1977, κάτι ανεξήγητο φώτισε τους ουρανούς της Σοβιετικής Ένωσης και προκάλεσε την πιο ήσυχη μορφή πανικού: τον επιστημονικό τρόμο.