Τουρκολιβυκό μνημόνιο: Πιέσεις Ισραήλ σε Λιβύη για μπλόκο της συμφωνίας

Η ατολμία και η απραξία της ελληνικής κυβέρνησης θα είχε οδηγήσει προ πολλού σε τεράστιες εθνικές ήττες, αν οι διεθνείς συγκυρίες δεν έσωζαν τη γεωπολιτική παρτίδα. Ο παίκτης – κλειδί που ονομάζεται Λιβύη έχει εξελιχθεί σε μήλο της Έριδος μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ, λόγω του γεγονότος ότι η στάση της αφρικανικής χώρας απέναντι στην Ελλάδα, μπορεί να επηρεάσει άμεσα την τροπή των γεγονότων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο Σαντάμ Χαφτάρ, γιος και διάδοχος του ισχυρού άνδρα της ανατολικής Λιβύης, Χαλίφα Χαφτάρ, βρίσκεται στο επίκεντρο μιας σκληρής γεωπολιτικής σύγκρουσης. Από τη μία πλευρά, η Άγκυρα φέρεται να ασκεί ασφυκτικές πιέσεις, απειλώντας να αποσύρει τη στήριξή της προς την οικογένεια Χαφτάρ και να στραφεί προς αντίπαλες δυνάμεις στη δυτική Λιβύη, εάν καθυστερήσει περαιτέρω η επικύρωση του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου του 2019.

Από την άλλη, το Ισραήλ φέρεται να έχει διαμηνύσει ότι η ενεργοποίηση της συμφωνίας αποτελεί «κόκκινη γραμμή», κινητοποιώντας διπλωματικά και επιχειρησιακά μέσα για να αποτρέψει μια εξέλιξη που θεωρεί ότι απειλεί τα συμφέροντά του στην Ανατολική Μεσόγειο. Το τελευταίο πράγμα που επιθυμεί το Ισραήλ είναι μια «κλειστή» Μεσόγειος από παράνομες τουρκολιβυκές αξιώσεις, καθώς μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να περιορίσει τα περιθώρια ενεργειακής και γεωπολιτικής του δράσης, να υπονομεύσει τις συνεργασίες του στην περιοχή και να ενισχύσει τον κίνδυνο στρατηγικής απομόνωσής του.

Σύμφωνα με τις σχετικές πληροφορίες, το Τελ Αβίβ, με τη στήριξη των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, αντιμετωπίζει το τουρκολιβυκό μνημόνιο ως παράγοντα που μπορεί να επηρεάσει τις θαλάσσιες ισορροπίες, την ασφάλεια των ενεργειακών διαδρομών και τα σχέδια συνεργασίας με την Ελλάδα και την Κύπρο. Η ισραηλινή ανησυχία συνδέεται, μεταξύ άλλων, με τη ναυσιπλοΐα στην Ανατολική Μεσόγειο και τις εξαγωγές φυσικού αερίου. Οι πληροφορίες περί παρέμβασης των ισραηλινών υπηρεσιών, δεν έχουν επιβεβαιωθεί επίσημα, αλλά προκύπτουν από τον Αχμάντ Χαλίφα, γνωστό δημοσιογράφο και ανταποκριτή της Al Jazeera στη Λιβύη.

Την ίδια ώρα, η απομάκρυνση του Αγκίλα Σάλεχ από την ηγεσία της λιβυκής Βουλής και η εκλογή του Αλ-Σαλεχίν Αμπντούλ-Νάμπι αλλάζουν τα δεδομένα. Ο Σάλεχ, σύμφωνα με τις αναφορές, επί χρόνια δεν προχωρούσε στην κοινοβουλευτική επικύρωση του μνημονίου, ενώ ο διάδοχός του θεωρείται ότι διατηρεί στενότερες σχέσεις με την Τουρκία, έχοντας διατελέσει πρόεδρος της Επιτροπής Κοινοβουλευτικής Φιλίας Λιβύης–Τουρκίας. Η αλλαγή αυτή αναζωπυρώνει τις ανησυχίες ότι η συμφωνία μπορεί να επανέλθει στο προσκήνιο.

Και μέσα σε αυτό το σκηνικό, ανακύπτει ένα κρίσιμο ερώτημα για την Αθήνα: πού βρίσκεται η ελληνική διπλωματία; Ενώ άλλες περιφερειακές δυνάμεις φέρονται να κινητοποιούνται ενεργά για να αποτρέψουν εξελίξεις που απειλούν τα συμφέροντά τους, η ελληνική κυβέρνηση καλείται να αποδείξει ότι δεν περιορίζεται σε ανακοινώσεις, διαβήματα και αναμονή των πρωτοβουλιών τρίτων. Η προστασία των ελληνικών θέσεων στην Ανατολική Μεσόγειο δεν μπορεί να εξαρτάται από το αν και πότε θα αποφασίσει το Ισραήλ να παρέμβει για τους δικούς του λόγους.