Γιατί στην Ελλάδα τη λέμε Καναδική πίτσα; Τι είναι η Καναδική πίτσα;

Χοντρή, αφράτη και ελαφρώς λαδωμένη ζύμη, πλούσια σάλτσα, αρκετό τυρί και υλικά που καλύπτουν σχεδόν ολόκληρη την επιφάνεια. Για πολλούς Έλληνες αυτή είναι η «καναδική πίτσα»: η βαριά αλλά πεντανόστιμη πίτσα του ταψιού, που συχνά αποκαλείται και σπιτική.

Το παράξενο είναι ότι δεν υπάρχει μία επίσημη καναδική συνταγή που να αντιστοιχεί ακριβώς σε αυτό που εννοούμε στην Ελλάδα. Ούτε εντοπίζεται τεκμηριωμένη ελληνική καταγραφή που να κατονομάζει τον άνθρωπο ή την πιτσαρία που χρησιμοποίησε πρώτη τον όρο.

Η ελληνική «καναδική» δεν είναι η καναδική του Καναδά

Στον Καναδά, η ονομασία «Canadian pizza» περιγράφει συνήθως μια πίτσα με σάλτσα ντομάτας, μοτσαρέλα, πεπερόνι, μπέικον και μανιτάρια. Το όνομα αφορά κυρίως τα υλικά και όχι το πάχος ή τον τρόπο ψησίματος της ζύμης. Επομένως, η καναδική πίτσα των ελληνικών σπιτιών και παλιών πιτσαριών δεν αποτελεί πιστή μεταφορά αυτής της συνταγής.

Η μορφή που γνωρίζουμε εδώ συγγενεύει περισσότερο με τη βορειοαμερικανική «Greek-style pizza». Το συγκεκριμένο είδος διαδόθηκε από Έλληνες μετανάστες στη Νέα Αγγλία και ψηνόταν μέσα σε λαδωμένο μεταλλικό ταψί, αντί να τοποθετείται απευθείας στην επιφάνεια του φούρνου. Η ζύμη φούσκωνε μέσα στο σκεύος, αποκτούσε ψωμένια υφή και τραγάνιζε από κάτω λόγω του λαδιού. Η πρώτη καταγεγραμμένη εκδοχή αποδίδεται σε ελληνικής καταγωγής εστιάτορα στο Κονέκτικατ το 1955.

Αυτό το μοντέλο βρίσκεται πολύ κοντά στην ελληνική ανάμνηση: πίτσα φτιαγμένη από νωρίς, απλωμένη σε ταψί, με χορταστική βάση και άφθονα υλικά. Δεν απαιτούσε ξυλόφουρνο ούτε πολύ υψηλές θερμοκρασίες, γι’ αυτό μπορούσε εύκολα να περάσει και στην οικιακή κουζίνα.

Πώς πιθανότατα κόλλησε το όνομα στην Ελλάδα

Η πιθανότερη εξήγηση βρίσκεται στη μεταπολεμική μετανάστευση. Από τα τέλη της δεκαετίας του 1940 έως τις αρχές της δεκαετίας του 1970, δεκάδες χιλιάδες Έλληνες εγκαταστάθηκαν στον Καναδά. Πολλοί εργάστηκαν στην εστίαση, σε καφέ, εστιατόρια και μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις.

Παράλληλα, στον Καναδά δημιουργήθηκαν ιδιαίτερα τοπικά είδη πίτσας. Η Regina-style, για παράδειγμα, συνδέεται με Έλληνα μετανάστη και χαρακτηρίζεται από χοντρή στρώση αλλαντικών, πλούσιο τυρί και ψήσιμο σε μεταλλικό σκεύος. Η Windsor-style έχει επίσης σχετικά παχιά, μαστιχωτή βάση και πολλά υλικά. Δεν είναι ίδιες με την ελληνική «καναδική», δείχνουν όμως το περιβάλλον μέσα στο οποίο οι Έλληνες της διασποράς γνώρισαν και διαμόρφωσαν πιο χορταστικές πίτσες.

Το πιθανότερο είναι ότι μετανάστες που επέστρεψαν ή άνοιξαν πιτσαρίες στην Ελλάδα έφεραν μαζί τους αυτή την τεχνική. Η φράση «καναδική πίτσα» φαίνεται ότι λειτούργησε ως εμπορική και λαϊκή συντόμευση: η πίτσα όπως την έφτιαχναν ή την έτρωγαν στον Καναδά.

Έτσι έμεινε το όνομα, παρότι η συνταγή άλλαζε από σπίτι σε σπίτι. Σήμερα, η ελληνική καναδική πίτσα δεν είναι αυστηρό διεθνές είδος. Είναι περισσότερο μια γευστική ανάμνηση της μετανάστευσης: ζύμη ψωμένια και χορταστική, ψημένη στο ταψί, με μπόλικο τυρί και την αίσθηση ότι φτιάχτηκε για να φάει όλη η οικογένεια.