Νορβηγία: Φτιάχνει το πρώτο τούνελ πλοίων στον κόσμο. Ένα φαραωνικό έργο 782 εκατ. ευρώ μέσα σε βουνό
Η Νορβηγία ετοιμάζει το Stad Ship Tunnel, ένα έργο 8,6 δισ. κορωνών που θα επιτρέπει σε πλοία να περνούν μέσα από βουνό για να αποφεύγουν επικίνδυνα νερά.
Η Νορβηγία ετοιμάζεται να κάνει πραγματικότητα ένα από τα πιο παράξενα και εντυπωσιακά κατασκευαστικά σχέδια στον κόσμο: ένα τούνελ μέσα από βουνό, όχι για αυτοκίνητα ή τρένα, αλλά για πλοία ανοιχτής θαλάσσης. Το περίφημο Stad Ship Tunnel επανέρχεται πλέον σε τροχιά υλοποίησης, μετά από χρόνια καθυστερήσεων, πολιτικών αντιπαραθέσεων και εκτόξευσης του κόστους. Το έργο είχε εγκριθεί από το νορβηγικό Κοινοβούλιο ήδη από το 2017, όμως οι οικονομικές εκτιμήσεις σχεδόν διπλασιάστηκαν στην πορεία, βάζοντας το σχέδιο σε σοβαρή αμφισβήτηση.
Τελικά, η Νορβηγία αποφάσισε να προχωρήσει. Το νέο κόστος ορίστηκε στα 8,6 δισ. νορβηγικές κορώνες, δηλαδή περίπου 782 εκατομμύρια ευρώ. Ένα ποσό τεράστιο, αλλά για τους Νορβηγούς φαίνεται πως το διακύβευμα δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι ζήτημα ασφάλειας της ναυσιπλοΐας.
Ο λόγος βρίσκεται στο ακρωτήριο Stad και στη χερσόνησο Stadlandet, μία από τις πιο δύσκολες και επικίνδυνες θαλάσσιες περιοχές της Νορβηγίας. Εκεί, οι απότομες αλλαγές του καιρού, οι δυνατοί άνεμοι, οι καταιγίδες και τα ψηλά κύματα έχουν κάνει το πέρασμα διαβόητο για τα πλοία. Με απλά λόγια, η Νορβηγία δεν φτιάχνει αυτό το τούνελ για επίδειξη. Το φτιάχνει για να παρακάμψει μια θαλάσσια παγίδα.
Το τούνελ θα έχει μήκος περίπου 1,8 χιλιόμετρα και πλάτος 37 μέτρα. Θα μπορεί να εξυπηρετεί μεγάλα πλοία μήκους έως 140 μέτρων και βάρους μέχρι 16.000 τόνων. Δηλαδή δεν μιλάμε για μια μικρή διώρυγα αναψυχής, αλλά για μια πραγματική θαλάσσια λεωφόρο μέσα από βουνό.
Η νορβηγική Υπηρεσία Ακτών, η Kystverket, δηλώνει έτοιμη να ξεκινήσει τις απαραίτητες διαδικασίες στις αρχές του 2027, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για την έναρξη των εργασιών. Τρία μεγάλα κατασκευαστικά σχήματα παραμένουν στη διεκδίκηση του έργου: η AF Gruppen, η Eiffage Génie Civil και η κοινοπραξία Skanska/Vassbakk & Stol. Η αξιολόγηση έχει ολοκληρωθεί και αναμένεται η τελική επιλογή.
Το έργο πέρασε από έντονο πολιτικό παζάρι. Όταν οι προηγούμενες εκτιμήσεις ανέβηκαν από περίπου πέντε δισ. κορώνες σε πάνω από εννέα δισ., η κυβέρνηση Στρέρε δίστασε να συνεχίσει. Ακόμη και ο υπουργός Οικονομικών, Γενς Στόλτενμπεργκ, είχε εκφράσει επιφυλάξεις για τη σκοπιμότητα ενός τόσο ακριβού έργου. Όμως μετά από νέες διαπραγματεύσεις, κυβέρνηση και Κοινοβούλιο κατέληξαν στο πλαίσιο των 8,6 δισ. κορωνών. Tο Stad Ship Tunnel δεν συγκρίνεται με τον Παναμά ή το Σουέζ, που άλλαξαν παγκόσμιες εμπορικές διαδρομές. Δεν φτιάχνεται για να ενώσει ωκεανούς ή να συντομεύσει διαδρομές διεθνούς εμπορίου. Φτιάχνεται για να προστατεύσει τη νορβηγική ναυσιπλοΐα από ένα συγκεκριμένο, επικίνδυνο κομμάτι ακτογραμμής.
Αν ολοκληρωθεί, το Stad Ship Tunnel θα είναι το πρώτο τούνελ στον κόσμο για πλοία ανοιχτής θαλάσσης αυτού του μεγέθους. Ένα έργο πανάκριβο, αμφιλεγόμενο, αλλά αναμφίβολα εντυπωσιακό.
