Ποιες είναι οι γυναίκες που μοιράζουν προβιοτικά στην Ιαπωνία και ελέγχουν αν οι ηλικιωμένοι είναι καλά

Στην Ιαπωνία, η εικόνα μιας γυναίκας με ψυγειάκι, ποδήλατο ή μικρό μηχανάκι, να χτυπά πόρτες και να παραδίδει μικρά μπουκαλάκια Yakult, δεν είναι απλώς μια σκηνή καθημερινής διανομής. Είναι κομμάτι μιας κοινωνικής συνήθειας που κρατά δεκαετίες. Οι λεγόμενες Yakult Ladies μεταφέρουν προβιοτικά ροφήματα σε σπίτια και γραφεία, όμως σε πολλές γειτονιές κάνουν και κάτι πιο ανθρώπινο: ελέγχουν διακριτικά αν ηλικιωμένοι που ζουν μόνοι είναι καλά.

Από το εργαστήριο του Shirota στο μπουκαλάκι Yakult

Η ιστορία αρχίζει το 1930, όταν ο Ιάπωνας γιατρός και ερευνητής Minoru Shirota κατάφερε να καλλιεργήσει ένα στέλεχος γαλακτικών βακτηρίων, γνωστό σήμερα ως Lacticaseibacillus paracasei strain Shirota. Το 1935 το Yakult κυκλοφόρησε στην αγορά και το 1955 ιδρύθηκε η Yakult Honsha, η εταιρεία που θα μετέτρεπε το μικρό προβιοτικό ρόφημα σε παγκόσμιο προϊόν.

Η μεγάλη ιδέα, όμως, δεν ήταν μόνο η συνταγή. Ήταν ο τρόπος διανομής. Το 1963 η Yakult λάνσαρε επίσημα το σύστημα κατ’ οίκον διανομής από Yakult Ladies, δημιουργώντας ένα δίκτυο γυναικών που έφερναν το προϊόν απευθείας στην καθημερινότητα των νοικοκυριών.

Στη μεταπολεμική Ιαπωνία, αυτό το μοντέλο ταίριαζε με την εποχή. Έδινε σε γυναίκες, συχνά μητέρες, μια εργασία κοντά στη γειτονιά και με πιο ευέλικτο ωράριο. Με τον καιρό, η Yakult Lady έγινε γνώριμη μορφή: όχι απρόσωπη υπάλληλος, αλλά η γυναίκα που περνά κάθε εβδομάδα, θυμάται ονόματα, συνήθειες και μικρές λεπτομέρειες.

Ένα δίκτυο γυναικών που έγινε κομμάτι της γειτονιάς

Σήμερα, σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Eater, στην Ιαπωνία δραστηριοποιούνται περίπου 32.000 Yakult Ladies, ενώ άλλες περίπου 50.000 υπάρχουν εκτός Ιαπωνίας, κυρίως σε χώρες της Ασίας, στη Βραζιλία και στο Μεξικό. Η Yakult αναφέρει επίσης ότι η διεθνής παρουσία της εκτείνεται σε 39 χώρες και περιοχές εκτός Ιαπωνίας, με εκατομμύρια μπουκάλια να πωλούνται καθημερινά.

Το ενδιαφέρον είναι ότι το μοντέλο δεν βασίζεται μόνο στην πώληση. Βασίζεται στην επανάληψη. Η ίδια διανομέας περνά από τις ίδιες διαδρομές, βλέπει τους ίδιους ανθρώπους, μαθαίνει πότε κάποιος ανοίγει πάντα την πόρτα και πότε ξαφνικά δεν απαντά. Εκεί ακριβώς το εμπορικό δίκτυο αποκτά κοινωνική αξία.

Η Yakult αναφέρει επισήμως ότι στην Ιαπωνία συμμετέχει σε δράσεις ελέγχου ευημερίας ηλικιωμένων που ζουν μόνοι, αλλά και σε δράσεις τοπικής ασφάλειας σε συνεργασία με δήμους και αστυνομία. Οι πρωτοβουλίες αυτές υποστηρίζονται από τοπικές εταιρείες πωλήσεων και Yakult Ladies.

Μια απλή παράδοση που τσεκάρει αν ζεις

Η Ιαπωνία είναι μία από τις πιο γερασμένες κοινωνίες του κόσμου. Σε αυτό το περιβάλλον, η μοναχική διαβίωση των ηλικιωμένων δεν είναι σπάνια εξαίρεση, αλλά πραγματικότητα που αγγίζει χιλιάδες οικογένειες. Έτσι, η επίσκεψη μιας Yakult Lady μπορεί να λειτουργήσει σαν μικρό καθημερινό σήμα ζωής.

Αν ένας ηλικιωμένος που συνήθως ανοίγει δεν απαντήσει, η διανομέας μπορεί να ανησυχήσει, να ενημερώσει την οικογένεια ή να ακολουθήσει την προβλεπόμενη διαδικασία της τοπικής συνεργασίας. Δεν είναι γιατρός, δεν είναι κοινωνική λειτουργός και δεν αντικαθιστά τις δημόσιες υπηρεσίες. Είναι όμως ένα πρόσωπο που βρίσκεται εκεί, στην πόρτα, πριν η απουσία γίνει αόρατη.