Ολυμπιακός - Παναθηναϊκός : Πριν από τους «αιώνιους» υπήρχαν άλλοι μεγάλοι αντίπαλοι
Πριν καθιερωθούν οι σημερινοί «αιώνιοι», το ελληνικό ποδόσφαιρο είχε διαφορετικές μεγάλες αντιπαλότητες, από το Γουδή και τον Εθνικό μέχρι τη Σμύρνη και τη Θεσσαλονίκη.
Το 1907 ο Απόλλων αντιμετώπισε στη Σμύρνη τον Πανιώνιο και τον νίκησε 2-0. Ο Παναθηναϊκός δεν είχε ακόμη ιδρυθεί και ο Ολυμπιακός θα εμφανιζόταν δεκαοκτώ χρόνια αργότερα. Κι όμως, οι δύο σμυρναϊκοί σύλλογοι είχαν ήδη αναπτύξει μία από τις παλαιότερες αντιπαλότητες του ελληνικού αθλητισμού.
Δεν διεκδικούσαν μόνο νίκες. Ο Απόλλων είχε μεγαλύτερη απήχηση στα λαϊκά στρώματα, ενώ ο Πανιώνιος συνδεόταν περισσότερο με την αστική κοινωνία. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, αυτή η αθλητική ιστορία μεταφέρθηκε μαζί τους στην Ελλάδα.
Ο πρώτος μεγάλος αντίπαλος του Παναθηναϊκού
Στην Αθήνα, το Γουδή ιδρύθηκε το 1906, δύο χρόνια πριν από την ομάδα του Γιώργου Καλαφάτη. Ο Παναθηναϊκός αναδείχθηκε γρήγορα στον βασικό του αντίπαλο. Και η μεταξύ τους κόντρα δεν ήταν μόνο αγωνιστική.
Η διάσπαση του Ποδοσφαιρικού Ομίλου Αθηνών το 1910 και οι κατοπινές συγχωνεύσεις έφεραν απέναντι παράγοντες και παίκτες με κοινό παρελθόν. Ο Αθηναϊκός που προέκυψε διατηρούσε ιδιαίτερα εχθρικές σχέσεις με την πλευρά του Καλαφάτη. Το 1924 ιδρύθηκε και η ΑΕΚ, προσθέτοντας σταδιακά έναν ακόμη ισχυρό πόλο στο αθηναϊκό ποδόσφαιρο.
Εδώ βρίσκεται μια εντυπωσιακή σύνδεση με το γνωστότερο ντέρμπι. Ο Άγγελος Μεσσάρης αγωνιζόταν στο Γουδή μέχρι το 1927, όταν πήγε στον Παναθηναϊκό. Τρία χρόνια αργότερα πρωταγωνίστησε στο ιστορικό 8-2 επί του Ολυμπιακού. Ένας ποδοσφαιριστής της παλιάς αθηναϊκής αντιπαλότητας έγινε σύμβολο της καινούργιας.
Ο Ολυμπιακός πρώτα είχε απέναντί του τον Εθνικό
Όταν ιδρύθηκε ο Ολυμπιακός το 1925, ο Εθνικός Πειραιώς, που υπήρχε από το 1923, ήταν ο μεγάλος τοπικός ανταγωνιστής του. Οι αναμετρήσεις τους για το πρωτάθλημα Πειραιά έκριναν τα πρωτεία της πόλης, όταν το ποδόσφαιρο οργανωνόταν κυρίως σε τοπικές ενώσεις.
Δεν επρόκειτο για περαστική κόντρα. Ακόμη τη σεζόν 1955-56, ο Εθνικός τερμάτισε δεύτερος στο πανελλήνιο πρωτάθλημα, μόλις έναν βαθμό πίσω από τον Ολυμπιακό.
Η Θεσσαλονίκη είχε ντέρμπι πριν από τον ΠΑΟΚ
Ο Ηρακλής ιδρύθηκε το 1908 και ο Άρης το 1914. Οι δύο ομάδες διεκδικούσαν ήδη την κυριαρχία στη Θεσσαλονίκη προτού εμφανιστεί ο ΠΑΟΚ το 1926. Το πρώτο Άρης–ΠΑΟΚ έγινε το 1927 και ολοκληρώθηκε με νίκη 2-1 του Δικεφάλου. Η πόλη δεν απέκτησε τότε την πρώτη της αντιπαλότητα, αλλά έναν νέο ισχυρό διεκδικητή, με προσφυγική ταυτότητα.
Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο έρχεται από το πρώτο πανελλήνιο πρωτάθλημα της ΕΠΟ, το 1927-28. Συμμετείχαν μόλις τρεις ομάδες, ο Άρης, ο Εθνικός και ο Ατρόμητος Αθηνών, ως πρωταθλητές των τοπικών ενώσεων. Πρωταθλητής έγινε ο Άρης. Ούτε Παναθηναϊκός ούτε Ολυμπιακός έπαιξαν σε εκείνη τη διοργάνωση.
Το πρώτο μεταξύ τους φιλικό είχε γίνει το 1925 και έληξε 3-3. Η πρώτη επίσημη αναμέτρησή τους ήρθε το 1930, με το 8-2 της Λεωφόρου.
Οι σημερινοί «αιώνιοι» δεν γεννήθηκαν αιώνιοι. Καθιερώθηκαν μέσα από τη διεκδίκηση εθνικών τίτλων, τη διεύρυνση του οπαδικού τους κόσμου και τις συνεχείς μεταξύ τους μονομαχίες. Πριν από αυτά, οι μεγάλες κόντρες ήταν κυρίως τοπική υπόθεση.
