Έτοιμη η πανευρωπαϊκή εφαρμογή για έλεγχο ηλικίας στο ίντερνετ με στόχο να μπλοκάρει την πρόσβαση ανηλίκων σε επιβλαβές περιεχόμενο

Η νέα ευρωπαϊκή εφαρμογή επαλήθευσης ηλικίας και το πολιτικό μήνυμα της Κομισιόν

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε ότι η νέα ευρωπαϊκή εφαρμογή επαλήθευσης ηλικίας είναι πλέον τεχνικά έτοιμη και θα είναι σύντομα διαθέσιμη στους πολίτες. Ο στόχος είναι σαφής. Όποιος μπαίνει σε πλατφόρμες και υπηρεσίες με ηλικιακό όριο θα μπορεί να αποδεικνύει την ηλικία του με έναν κοινό ευρωπαϊκό τρόπο, χωρίς να χρειάζεται να δίνει στις πλατφόρμες περισσότερα προσωπικά στοιχεία από όσα είναι απολύτως απαραίτητα.

Η πρόεδρος της Κομισιόν έστησε όλη την παρέμβασή της πάνω σε ένα βασικό επιχείρημα. Το διαδίκτυο δίνει στα παιδιά μεγάλες δυνατότητες, αλλά ταυτόχρονα έχει γίνει και χώρος σοβαρού κινδύνου. Μίλησε για παιδιά που μαθαίνουν πιο γρήγορα μέσα από διαδραστικά εργαλεία, μένουν σε επαφή με φίλους και οικογένεια και αποκτούν πρόσβαση σε γνώση που παλιότερα δεν μπορούσαν να έχουν τόσο εύκολα. Αμέσως μετά όμως πέρασε στο άλλο μισό της εικόνας. Είπε ότι η κατάσταση για την ασφάλεια των παιδιών στο ίντερνετ είναι εξαιρετικά ανησυχητική.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, ένα παιδί στα έξι πέφτει θύμα διαδικτυακού εκφοβισμού, ενώ ένα παιδί στα οκτώ εκφοβίζει άλλο παιδί στο διαδίκτυο. Στάθηκε ιδιαίτερα στον τρόπο που λειτουργούν οι μεγάλες πλατφόρμες. Μίλησε για εθιστικό σχεδιασμό, για ατελείωτο scroll, για σύντομα βίντεο που κόβουν τη συγκέντρωση, για πολύ στοχευμένο περιεχόμενο που σε τραβά όλο και περισσότερο μπροστά στην οθόνη. Είπε ότι τα παιδιά περνούν περισσότερο χρόνο από ποτέ κοιτώντας οθόνες και λιγότερο χρόνο παίζοντας ή βρισκόμενα με συνομηλίκους τους. Και όσο περισσότερο μένουν online, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα να δουν επιβλαβές ή παράνομο περιεχόμενο και να εκτεθούν ακόμη και σε online θηρευτές.

Η φον ντερ Λάιεν είπε ότι άκουσε προσεκτικά τις ανησυχίες των γονιών, που νιώθουν ότι δεν έχουν τα σωστά εργαλεία για να προστατεύσουν τα παιδιά τους. Όπως τόνισε, τα παιδιά πρέπει να τα μεγαλώνουν οι γονείς και όχι οι πλατφόρμες. Είπε ακόμη ότι άκουσε και τις ανησυχίες των κρατών μελών και γι αυτό συγκάλεσε πριν από έναν μήνα την πρώτη συνεδρίαση της ειδικής επιτροπής για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο. Η δεύτερη συνεδρίαση, όπως ανέφερε, γίνεται την επόμενη μέρα και οι τελικές συστάσεις αυτής της ομάδας αναμένονται μέσα στο καλοκαίρι.

Η κοινή ευρωπαϊκή τεχνική λύση και το μοντέλο του COVID certificate

Εκεί ήρθε και η βασική ανακοίνωση. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, είπε, έχει πλέον την απάντηση στο ερώτημα πώς μπορεί να υπάρξει μία κοινή ευρωπαϊκή τεχνική λύση για την επαλήθευση ηλικίας. Η νέα εφαρμογή θα επιτρέπει στον χρήστη να αποδεικνύει ότι έχει την απαιτούμενη ηλικία για να μπει σε μια online υπηρεσία, με τον ίδιο περίπου τρόπο που κάποιος δείχνει ταυτότητα όταν αγοράζει αλκοόλ από κατάστημα.

Η πρόεδρος συνέδεσε αυτή τη λύση με το μοντέλο που είχε χρησιμοποιηθεί στα χρόνια της πανδημίας. Θύμισε ότι η Επιτροπή είχε φτιάξει μέσα σε μόλις τρεις μήνες την εφαρμογή του COVID certificate, η οποία χρησιμοποιήθηκε σε 78 χώρες και στις τέσσερις ηπείρους. Τότε, είπε, βοήθησε τον κόσμο να ταξιδεύει, να πηγαίνει σε συναυλίες και να επιστρέφει με ασφάλεια σε μια πιο κανονική ζωή. Τώρα, όπως εξήγησε, η ίδια λογική μεταφέρεται στην εφαρμογή για την επαλήθευση ηλικίας.

Η φον ντερ Λάιεν στάθηκε σε τέσσερα βασικά στοιχεία της νέας εφαρμογής. Πρώτον, είπε ότι θα είναι εύχρηστη. Ο πολίτης θα την κατεβάζει, θα την ρυθμίζει με το διαβατήριο ή την ταυτότητά του και μετά θα τη χρησιμοποιεί όταν θέλει να μπει σε υπηρεσίες με ηλικιακό όριο. Δεύτερον, είπε ότι σέβεται τα υψηλότερα πρότυπα ιδιωτικότητας. Ο χρήστης θα αποδεικνύει την ηλικία του χωρίς να αποκαλύπτει άλλα προσωπικά στοιχεία. Με απλά λόγια, όπως είπε, η διαδικασία θα είναι πλήρως ανώνυμη και δεν θα επιτρέπει παρακολούθηση του χρήστη. Τρίτον, θα λειτουργεί σε όλες τις συσκευές, από κινητά και tablets μέχρι υπολογιστές. Και τέταρτον, θα είναι πλήρως ανοιχτού κώδικα, ώστε όλοι να μπορούν να ελέγχουν τον κώδικα και τα κράτη εταίροι να μπορούν επίσης να το χρησιμοποιήσουν.

Έδωσε μάλιστα ιδιαίτερο βάρος στο γεγονός ότι οι πλατφόρμες δεν θα μπορούν πια να λένε ότι δεν υπάρχει διαθέσιμη λύση. Η Ευρώπη, είπε, τους δίνει ένα δωρεάν και εύχρηστο εργαλείο για να προστατεύονται τα παιδιά από επιβλαβές και παράνομο περιεχόμενο. Σημείωσε ακόμη ότι ήδη αρκετά κράτη μέλη προχωρούν γρήγορα. Κατονόμασε τη Γαλλία, τη Δανία, την Ελλάδα, την Ιταλία, την Ισπανία, την Κύπρο και την Ιρλανδία ως χώρες που βρίσκονται μπροστά και σχεδιάζουν να ενσωματώσουν την εφαρμογή στα εθνικά ψηφιακά πορτοφόλια τους.

Στο τέλος της τοποθέτησής της πέρασε στο πιο πολιτικό μήνυμα. Είπε ότι η νέα λύση και η αυστηρή εφαρμογή των ευρωπαϊκών κανόνων πάνε μαζί. Τόνισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα δείξει μηδενική ανοχή στις εταιρείες που δεν σέβονται τα δικαιώματα των παιδιών και ότι τα δικαιώματα των παιδιών στην Ευρώπη μπαίνουν πάνω από τα εμπορικά συμφέροντα.

Οι παρεμβάσεις της Χένα Βίρκουνεν και η πίεση προς τις μεγάλες πλατφόρμες

Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και η αντιπρόεδρος Χένα Βίρκουνεν, που εξειδίκευσε το τι κάνει ήδη η Επιτροπή και τι ακολουθεί. Είπε ότι η προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο είναι κορυφαία προτεραιότητα και για τις δύο. Ξεκίνησε από το μέτωπο της εφαρμογής του Digital Services Act, δηλαδή του ευρωπαϊκού νόμου που βάζει υποχρεώσεις στις ψηφιακές πλατφόρμες.

Η Βίρκουνεν θύμισε ότι το έτος ξεκίνησε με υπόθεση όπου πλατφόρμα επέτρεπε σε χρήστες να γδύνουν ψηφιακά γυναίκες και να δημιουργούν ακόμη και υλικό παιδικής σεξουαλικής κακοποίησης. Όπως είπε, η ευρωπαϊκή απάντηση ήταν άμεση και αυτό δείχνει γιατί η Ευρώπη έχει ανάγκη από τον DSA. Είπε καθαρά ότι η Ευρώπη δεν θα δεχτεί πλατφόρμες που βγάζουν χρήματα εις βάρος των παιδιών.

Στη συνέχεια αναφέρθηκε ειδικά στο TikTok. Είπε ότι η Επιτροπή πήρε πρωτοφανή μέτρα για τον εθιστικό σχεδιασμό της πλατφόρμας. Μίλησε ξανά για infinite scroll, autoplay, συνεχείς ειδοποιήσεις και πολύ εξατομικευμένους αλγόριθμους που έχουν έναν βασικό στόχο. Να κρατούν τα παιδιά κολλημένα στην οθόνη. Το μήνυμά της ήταν ξεκάθαρο. Στην Ευρώπη, είπε, το TikTok θα πρέπει να αλλάξει τον βασικό σχεδιασμό του, γιατί η Ένωση δεν πρόκειται να συμβιβαστεί σε βάρος της ευημερίας των παιδιών.

Είπε ακόμη ότι η Επιτροπή κινείται με ανάλογο τρόπο και απέναντι σε Facebook, Instagram, Snapchat και Shine. Παράλληλα, τόνισε ότι μέσα στη χρονιά υπήρξαν κινήσεις και κατά τεσσάρων πορνογραφικών πλατφορμών, ακριβώς επειδή δεν είχαν επαρκή εργαλεία επαλήθευσης ηλικίας για να κρατούν τα παιδιά μακριά από περιεχόμενο για ενηλίκους.

Ιδιωτικότητα, zero knowledge proof και ο πανευρωπαϊκός μηχανισμός συντονισμού

Από εκεί πέρασε στο δεύτερο μεγάλο θέμα της ημέρας, δηλαδή στην ίδια την εφαρμογή. Επανέλαβε ότι είναι τεχνικά έτοιμη από σήμερα και έδωσε μεγαλύτερη έμφαση στην προστασία προσωπικών δεδομένων. Εξήγησε ότι η λύση βασίζεται σε zero knowledge proof, δηλαδή σε ένα τεχνικό σύστημα που επιτρέπει στον χρήστη να αποδεικνύει κάτι, εδώ την ηλικία του, χωρίς να αποκαλύπτει όλα τα υπόλοιπα δεδομένα του. Αυτό, είπε, είναι κρίσιμο, γιατί η Ευρώπη δεν θέλει οι πλατφόρμες να σκανάρουν ούτε το διαβατήριο ούτε το πρόσωπο του χρήστη.

Η Βίρκουνεν είπε επίσης ότι οι επτά χώρες που ήδη τρέχουν πιο γρήγορα δείχνουν στην πράξη πώς μπορεί να εφαρμοστεί το σύστημα, είτε ως ξεχωριστή εφαρμογή είτε ως μέρος του εθνικού ψηφιακού πορτοφολιού. Όμως, όπως τόνισε, ο στόχος είναι να προστατεύονται όλα τα παιδιά σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση και όχι να δημιουργηθούν 27 διαφορετικά μοντέλα. Για αυτό ανακοίνωσε ότι ακόμη μέσα στον ίδιο μήνα θα δημιουργήσει έναν πανευρωπαϊκό μηχανισμό συντονισμού.

Αυτός ο μηχανισμός, όπως εξήγησε, θα έχει διπλό ρόλο. Από τη μία θα βοηθήσει να υπάρξει μια δομημένη διαδικασία για την ευρωπαϊκή διαπίστευση των εθνικών λύσεων. Από την άλλη θα βοηθήσει τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν ότι τα διαπιστευτήρια ηλικίας θα μπορούν να εκδίδονται εύκολα και να αναγνωρίζονται σε όλη την Ένωση. Με απλά λόγια, η Κομισιόν θέλει ένα κοινό σύστημα που θα λειτουργεί παντού με τον ίδιο τεχνικό τρόπο.

Παράλληλα η αντιπρόεδρος έστειλε μήνυμα και προς την αγορά. Είπε ότι η ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική θα είναι open source και ότι κάθε ιδιωτική εταιρεία μπορεί να χρησιμοποιήσει αυτό το πρότυπο για να φτιάξει δικές της καινοτόμες λύσεις. Έβαλε όμως δύο όρους. Πρώτον, να τηρούνται αυστηρά τα ευρωπαϊκά πρότυπα προστασίας ιδιωτικότητας. Και δεύτερον, να παραμείνει ίδια η τεχνική λύση σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το συνολικό μήνυμα της συνέντευξης Τύπου ήταν καθαρό. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν θέλει πια να μείνει μόνο στις συστάσεις προς τις πλατφόρμες. Θέλει να δώσει και το ίδιο το εργαλείο, αλλά και να πιέσει με κανόνες και ελέγχους ώστε αυτό το εργαλείο να χρησιμοποιηθεί. Από τη μία μπαίνει στο τραπέζι η έτοιμη εφαρμογή για πανευρωπαϊκό έλεγχο ηλικίας. Από την άλλη συνεχίζεται η πίεση προς TikTok, Meta, Snapchat και τις πλατφόρμες ενηλίκων που θεωρείται ότι δεν προστατεύουν αρκετά τους ανηλίκους.

Η φον ντερ Λάιεν προσπάθησε να παρουσιάσει το νέο σύστημα ως ένα είδος ψηφιακής δημόσιας υποδομής για όλη την Ευρώπη. Κάτι που θα χρησιμοποιούν γονείς, εκπαιδευτικοί και φροντιστές ως ένα πρακτικό εργαλείο προστασίας. Και η Βίρκουνεν έδωσε το επόμενο βήμα. Συντονισμός, κοινά τεχνικά πρότυπα, ευρωπαϊκή αναγνώριση και πίεση για άμεση εφαρμογή. Ο στόχος που έβαλαν και οι δύο είναι ένας. Το ίντερνετ να γίνει ασφαλέστερο για τα παιδιά χωρίς η λύση να καταλήξει σε μαζική συλλογή προσωπικών δεδομένων.

Δείτε ολόκληρη την ανακοίνωση

It is for parents to raise their children. Not platforms.

The European Age Verification App is ready ↓ https://t.co/EumEPEJOI7

— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) April 15, 2026